Parias bibliotecznych półek. O tym, jak komiks torował sobie drogę do książnic na świecie i w Polsce

Rafał Wójcik

Abstrakt


W artykule poruszono kilka zagadnień. Odniesiono się do problemu braku i obecności komiksu oraz powieści graficznej w polskich bibliotekach, a także ukazano, jak ta sytuacja wygląda w przykładowych placówkach w Stanach Zjednoczonych, Belgii i innych krajach. Omówiono także zainteresowanie komiksem wśród bibliotekarzy amerykańskich i polskich. Przywołano także problem cenzury w Polsce i Stanach Zjednoczonych. W zakończeniu nawiązano do zagadnień i problemów związanych z komiksem, które wymagają nowego opracowania i przebadania pod kątem bibliologii i bibliotekoznawstwa.


Słowa kluczowe


komiksy; biblioteki; cenzura; kultura popularna; kultura wysoka; czytelnictwo;

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


BIKOWSKA, K. Manga w bibliotece. Zeszyty Komiksowe 2012, nr 13, s. 118-121.

FRĄCKIEWICZ, S. Wyjście z getta. Rozmowy o kulturze komiksowej w Polsce. Warszawa: 40000 Malarzy, 2012. ISBN 9788393199938.

Graphic Novels and Comics in Libraries and Archives. Essays on Readers, Research, History and Cataloging. WEINER R.G. (red.). Jefferson, N.C.: MacFarland, 2010. ISBN-13 978-0786443024. [Dostęp 12.05.2013]. Dostępny w World Wide Web: http://goo.gl/8PGVWw

Informacja Instytutu Książki i Czytelnictwa Biblioteki Narodowej o działalności bibliotek publicznych w 2010 r. [Dostęp 12.05.2013] Dostępny w World Wide Web: http://www.bn.org.pl/download/document/1311762794.pdf

KOWALSKI, P. Popkultura i humaniści. Daleki od kompletności remanent spraw, poglądów i mistyfikacji. Kraków: Wydawnictwo UJ, 2004. ISBN 9788323317739.

KOTOWSKA, K. Manga – japoński komiks a kultura Zachodu. Biuletyn EBIB 2010, nr 9 (118). [Dostęp 12.05.2013] Dostępny w World Wide Web: http://www.nowyebib.info/2010/118/a.php?kotowska

KRAJEWSKA, A.M. Miłośnicy komiksów. W: Materiały Informacyjne Instytutu Książki i Czytelnictwa 1997, nr 30. Warszawa: Biblioteka Narodowa, 1997, s. 5-24.

KULIGOWSKI, W. Popkultura jako źródło tożsamości. W: Kultura popularna 2002, nr 0, Kraków, Wydawnictwo Rabid, 2002.

LEWANDOWICZ, G. Czytelnictwo komiksów w bibliotekach publicznych dla dzieci. W: Materiały Informacyjne Instytutu Książki i Czytelnictwa 1997, nr 30. Warszawa: Biblioteka Narodowa, 1997, s. 25-41.

LEWANDOWICZ, G. Komiks i jego odbiorcy. W: PIOTRKIEWICZ-KARMOWSKA E. (red.). Forum czytelnicze. Książka-Prasa-Wideo. Materiały z konferencji 11.10.1994. Warszawa: Polskie Towarzystwo Czytelnicze, 1995, s. 38-42.

MCCLOUD, S. Understanding Comics. The Invisible Art. New York: HarperCollins Publishers, 1994. ISBN 978-0060976255.

MISIORA, M. Bibliografia komiksów wydanych w Polsce w latach 1905 (1859)-1999. Albumy, magazyny, komiksy z gazet, książki o komiksie. Poznań: Centrala, 2010. ISBN 978-83-930146-2-0.

RUSEK, A. Krótki kurs polityczny komiksu polskiego. W: PIOTRKIEWICZ-KARMOWSKA E. (red.). Forum czytelnicze. Książka-Prasa-Wideo. Materiały z konferencji 11.10.1994. Warszawa: Polskie Towarzystwo Czytelnicze, 1995, s.27-37.

RUSEK, A. Leksykon polskich bohaterów i serii komiksowych. Wyd. drugie poprawione. Poznań: Centrala, 2010. ISBN 978-83-930146-6-8.

RUSEK, A. Od rozrywki do ideowego zaangażowania. Komiksowa rzeczywistość w Polsce w latach 1939-1955. Warszawa: Biblioteka Narodowa, 2011. ISBN 978-83-7009-769-1.

RUSEK, A. Tarzan, Matołek i inni. Cykliczne historyjki obrazkowe w Polsce w latach 1919-1939. Warszawa: Biblioteka Narodowa, 2001. ISBN 83-7009-315-9

SERCHAY, D.S. The Librarian’s Guide to Graphic Novels for Children and Tweens. New York: Neal-Schuman Publishers, Inc., 2007. ISBN 978-1555706623

SZCZECIŃSKA, A., KOWALSKA, A., Wielki apetyt na „miniburgera”. O problemach opracowania komiksów w formacie MARC 21. Biblioteka 2010, nr 14 (23), s. 149-162.

[Dostęp 12.05.2013]. Dostępny w World Wide Web:

https://repozytorium.amu.edu.pl/jspui/bitstream/10593/1408/1/Biblioteka%20-%20Rocznik%2009.pdf

SZYŁAK, J. Komiks: świat przerysowany. Gdańsk: słowo/obraz terytoria, 2009. ISBN 978-83-7453-807-7.

SZYŁAK, J. Komiks w szponach miernoty. Warszawa: timof i cisi wspólnicy, 2013. ISBN 978-83-61081-87-6.

ŚLIWIŃSKA, M.M. Komiksoteka – jak i gdzie szukać informacji o komiksie? Przegląd źródeł informacji komiksowej. W: GAJEWSKA, G., WÓJCIK, R. (red.) KOntekstowy MIKS. Przez opowieści graficzne do analiz kultury współczesnej. Poznań: Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, 2011, s. 399-407.

WÓJCIK, R. Cenzura prewencyjna, represyjna i autocenzura, czyli słów kilka o komiksie, bibliotekach i historii. Zeszyty Komiksowe 2011, nr 12, s. 77-81.

WÓJCIK, R. O pewnej nieobecności. Fanziny komiksowe w polskich bibliotekach. W: GAJEWSKA, G., WÓJCIK, R. (red.) KOntekstowy MIKS. Przez opowieści graficzne do analiz kultury współczesnej. Poznań: Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, 2011, s. 409-418.

ŻMIGRODZKI, Z. Nieformalna cenzura we współczesnej bibliotece i bibliografii: zagrożenia dla wiedzy i kultury. Roczniki Biblioteczne 2005, nr 49, s. 295-299.